Σοβαρή πρόκληση για τη δημόσια υγεία σε ολόκληρη την Ευρώπη παραμένει η μικροβιακή αντοχή (AMR) σε κοινά βακτήρια που μεταδίδονται μέσω των τροφίμων. Σύμφωνα με τα στοιχεία των ετών 2023-2024 που συνέλεξαν η EFSA και το ECDC, μεγάλο ποσοστό στελεχών σαλμονέλας και καμπυλοβακτηρίου εμφανίζει αντοχή στη σιπροφλοξασίνη, ένα από τα σημαντικότερα αντιβιοτικά για τη θεραπεία σοβαρών λοιμώξεων στον άνθρωπο.
Η αντοχή στα αντιβιοτικά
Η κατάσταση κρίνεται ιδιαίτερα ανησυχητική στην περίπτωση του καμπυλοβακτηρίου, καθώς η αντοχή είναι πλέον τόσο διαδεδομένη που η σιπροφλοξασίνη δεν συνιστάται πλέον για τη θεραπεία ανθρώπινων λοιμώξεων. Παράλληλα, ενώ η αντοχή της σαλμονέλας στα παραγωγικά ζώα παραμένει σταθερά υψηλή, οι λοιμώξεις σε ανθρώπους παρουσιάζουν αυξητικές τάσεις τα τελευταία χρόνια, περιορίζοντας δραστικά τις διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές.
Θετικές τάσεις και πρόοδος
Παρά τη γενική ανησυχία, η έκθεση καταγράφει σημαντική μείωση της αντοχής σε συγκεκριμένες ουσίες την τελευταία δεκαετία:
- Σαλμονέλα: Η αντοχή στην αμπικιλλίνη και τις τετρακυκλίνες μειώθηκε σε 19 και 14 χώρες αντίστοιχα.
- Καμπυλοβακτήριο: Καταγράφεται μείωση της αντοχής στην ερυθρομυκίνη σε αρκετές χώρες, τόσο σε ανθρώπους όσο και σε ζώα.
- Συνδυασμένη αντοχή: Παραμένει σε γενικά χαμηλά επίπεδα για τη σαλμονέλα, το καμπυλοβακτήριο και το E.coli.
Στρατηγική One Health
Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη για την προσέγγιση «One Health», η οποία συνδέει την υγεία των ανθρώπων και των ζώων με την ασφάλεια των τροφίμων. Η συνετή χρήση αντιμικροβιακών ουσιών και η λήψη αυστηρών μέτρων πρόληψης λοιμώξεων στην παραγωγή τροφίμων παραμένουν τα βασικά εργαλεία για την προστασία της δημόσιας υγείας.