Πέντε σενάρια για το τέλος του πολέμου στο Ιράν

Σε μια κρίσιμη καμπή φαίνεται να περιέρχεται ο πόλεμος στο Ιράν, καθώς τα αντικρουόμενα μηνύματα από τον Λευκό Οίκο και το Αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας προκαλούν σύγχυση σε διεθνές επίπεδο. Ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ισχυρίζεται πως η νίκη είναι θέμα χρόνου, η στρατιωτική ηγεσία προειδοποιεί για κλιμάκωση των επιχειρήσεων. Η παρατεταμένη αυτή αστάθεια δεν επηρεάζει μόνο το γεωπολιτικό σκηνικό, αλλά προκαλεί ήδη τριγμούς στην αμερικανική οικονομία και τις διεθνείς αγορές.

Η διπλωματική οδός και το πυρηνικό αγκάθι

Η πρώτη πιθανότητα αφορά μια διαπραγματευμένη εκεχειρία που θα συνοδεύεται από μια νέα πυρηνική συμφωνία. Ο τερματισμός του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της «Επιχείρησης Επική Οργή». Παρά τους τρεις γύρους άκαρπων έμμεσων συνομιλιών στη Γενεύη, ο Τραμπ αφήνει ανοιχτό το παράθυρο διαλόγου. Ωστόσο, η άνοδος του σκληροπυρηνικού Μοτζτάμπα Χαμενεΐ στην εξουσία περιπλέκει την κατάσταση, παρά τις διαβεβαιώσεις διαμεσολαβητών από το Ομάν για περιορισμό του εμπλουτισμένου ουρανίου.

Πιθανές εκβάσεις της σύγκρουσης

Το μοντέλο της Βενεζουέλας

Ο Αμερικανός πρόεδρος φαίνεται να εξετάζει την περίπτωση του Ιράν μέσα από το πρίσμα της Βενεζουέλας, όπου η Ουάσιγκτον συνεργάστηκε με τη νέα ηγεσία μετά την απομάκρυνση του προηγούμενου καθεστώτος. Εντούτοις, αναλυτές επισημαίνουν ότι η Ισλαμική Δημοκρατία διαθέτει βαθιά ριζωμένους θεσμούς που έχουν αντέξει δεκαετίες κυρώσεων. Μια επιβεβλημένη ηγεσία από τη Δύση θα μπορούσε να εκληφθεί ως προδοσία από τους εγχώριους διαδηλωτές, οδηγώντας σε αντίθετα αποτελέσματα.

Λαϊκή εξέγερση και ο κίνδυνος εμφυλίου

Η κατάρρευση του καθεστώτος εκ των έσω παραμένει ένα ορατό σενάριο. Με την οικονομία σε ελεύθερη πτώση και το κενό εξουσίας που άφησε ο θάνατος του Αγιατολάχ Χαμενεΐ, οι συνθήκες για μια λαϊκή εξέγερση είναι ώριμες. Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ενθαρρύνει τον ιρανικό λαό να πάρει την τύχη του στα χέρια του. Το ρίσκο όμως είναι τεράστιο: χωρίς ενιαία ηγεσία στην αντιπολίτευση, το Ιράν κινδυνεύει να μετατραπεί σε μια νέα Συρία, βυθισμένο σε έναν πολυετή εμφύλιο πόλεμο.

Στρατιωτική λύση στο πυρηνικό απόθεμα

Μια εναλλακτική προσέγγιση είναι η διενέργεια ειδικής επιχείρησης για την εξουδετέρωση του πυρηνικού οπλισμού. Αντί για πολιτική υμφωνία, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ θα μπορούσαν να επιδιώξουν τη φυσική καταστροφή των αποθεμάτων ουρανίου. Αυτό το σενάριο απαιτεί χερσαίες δυνάμεις σε μια εχθρική επικράτεια που διαθέτει ακόμα ενεργό οπλοστάσιο βαλλιστικών πυραύλων.

Η μονομερής κήρυξη νίκης

Τέλος, υπάρχει η πιθανότητα ο Τραμπ να επιλέξει την οδό της «έντιμης αποχώρησης». Εφόσον κρίνει ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν έχουν εξασθενήσει, μπορεί να κηρύξει τη νίκη και να αποσύρει τα στρατεύματα για να περιορίσει το πολιτικό κόστος στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Μια τέτοια κίνηση, ωστόσο, προϋποθέτει τη σύμφωνη γνώμη του Ισραήλ, το οποίο έχει δεσμευτεί για την οριστική εξάλειψη της ιρανικής απειλής.