Οι συγκρούσεις με τους Ταλιμπάν και η διαφορά ισχύος
Επικίνδυνα κλιμακώθηκε η ένταση ανάμεσα σε Πακιστάν και Αφγανιστάν, με τον πρωθυπουργό του Πακιστάν να δηλώνει ότι η χώρα έχει «την πλήρη ικανότητα να συντρίψει οποιεσδήποτε επιθετικές φιλοδοξίες» και τον υπουργό Άμυνας να κηρύσσει «ανοιχτό πόλεμο» κατά των Αφγανών Ταλιμπάν.
Τώρα το Πακιστάν έχει ξεκινήσει μια νέα σειρά αεροπορικών επιθέσεων – αυτή τη φορά με στόχο και την Καμπούλ. Ενώ η κυβέρνηση των Ταλιμπάν έχει επιβεβαιώσει τις επιθέσεις, δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής πληροφορίες για το τι έχει χτυπηθεί και αν υπάρχουν θύματα.
Η τελευταία έξαρση της βίας ξεκίνησε όταν η κυβέρνηση των Ταλιμπάν ανακοίνωσε ότι είχε ξεκινήσει μια μεγάλη επίθεση εναντίον πακιστανικών στρατιωτικών θέσεων κοντά στα σύνορα με το Αφγανιστάν την Πέμπτη το βράδυ. Δήλωσε ότι απαντούσε στις πακιστανικές αεροπορικές επιδρομές νωρίτερα τον Φεβρουάριο, στις οποίες, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, σκοτώθηκαν τουλάχιστον 13 άμαχοι.
Το Πακιστάν είχε δηλώσει ότι οι επιθέσεις αυτές είχαν ως στόχο τις κρυψώνες των μαχητών, τους οποίους κατηγορούσε για την πραγματοποίηση επιθέσεων αυτοκτονίας σε πακιστανικές πόλεις.
Απίθανο οι Ταλιμπάν να ξεκινήσουν έναν συμβατικό πόλεμο
Αναλυτές δήλωσαν στο BBC Urdu ότι είναι απίθανο οι Ταλιμπάν να ξεκινήσουν έναν συμβατικό πόλεμο με το Πακιστάν. Υπάρχει σημαντική διαφορά στη στρατιωτική ισχύ μεταξύ του Πακιστάν και των Αφγανών Ταλιμπάν. Οι ένοπλες δυνάμεις του Πακιστάν, οι οποίες διαθέτουν πυρηνικά όπλα, κατατάσσονται σταθερά στις 15 πρώτες θέσεις παγκοσμίως σε στρατιωτική ισχύ. Οι Αφγανοί Ταλιμπάν, από την άλλη πλευρά, δεν διαθέτουν τους ίδιους στρατιωτικούς πόρους και αντιμετωπίζουν τις δικές τους οικονομικές προκλήσεις.
Τα όπλα που διαθέτει ο στρατός των Ταλιμπάν προέρχονται κυρίως από τρεις πηγές: αυτά που άφησε ο πρώην αφγανικός στρατός, αυτά των ξένων δυνάμεων που έχουν αποσυρθεί και νέα όπλα που προμηθεύτηκαν από πηγές όπως η μαύρη αγορά.
Εμπειρογνώμονες που επικαλείται το BBC αναφέρουν ότι βίντεο από προηγούμενες συγκρούσεις στα σύνορα υποδηλώνουν ότι οι δυνάμεις των Ταλιμπάν έχουν χρησιμοποιήσει κυρίως ελαφριά όπλα εναντίον των πακιστανικών δυνάμεων.
Ωστόσο, οι αναλυτές αναφέρουν ότι οι Ταλιμπάν έχουν εκτεταμένη εμπειρία στον ανταρτοπόλεμο.
Ένας Αφγανός εμπειρογνώμονας σε θέματα ασφάλειας δήλωσε στο BBC Urdu ότι πολλές από τις συγκρούσεις των Ταλιμπάν με τις πακιστανικές δυνάμεις περιλαμβάνουν αντάρτικες τακτικές, όπως αιφνιδιαστικές επιθέσεις και βόμβες στον δρόμο.
Οι συγκρούσεις των πρώην συμμάχων
Για χρόνια σύμμαχοι, το Αφγανιστάν και το Πακιστάν εμπλέκονται σε σποραδικές συγκρούσεις, αφού κατέλαβαν οι Ταλιμπάν εκ νέου την εξουσία στην Καμπούλ το καλοκαίρι του 2021.
Το Ισλαμαμπάντ κατηγορεί την Καμπούλ ότι προσφέρει ασφαλή καταφύγια σε ένοπλες οργανώσεις που διαπράττουν επιθέσεις στην πακιστανική επικράτεια. Η Καμπούλ το διαψεύδει.
Από τον Οκτώβριο, δεν επιτρέπεται η διέλευση στα χερσαία περάσματα στα σύνορα των δύο χωρών παρά μόνο Αφγανών που θέλουν να επιστρέψουν στην πατρίδα τους.
Η εφήμερη κατάπαυση του πυρός που εγκρίθηκε τη 19η Οκτωβρίου, χάρη σε μεσολάβηση του Κατάρ και της Τουρκίας, ήταν κλινικά νεκρή μόλις εννιά ημέρες αργότερα, καθώς το Ισλαμαμπάντ κατηγόρησε την Καμπούλ ότι ενορχηστρώνει τις επιθέσεις που διαπράττονται από το Κίνημα των Ταλιμπάν στο Πακιστάν (ΚΤΠ).
Οι αρκετοί κύκλοι διαπραγματεύσεων έκτοτε δεν επέτρεψαν να επιλυθεί η σύγκρουση, μολονότι παρέμβαση της Σαουδικής Αραβίας οδήγησε στην απελευθέρωση τριών Πακιστανών στρατιωτικών που πήραν αιχμαλώτους οι μαχητές της αφγανικής προεδρίας.
Η Elizabeth Threlkeld, διευθύντρια του Προγράμματος Νότιας Ασίας στο think tank Stimson Center στην Ουάσινγκτον, δήλωσε ότι οι τελευταίες συγκρούσεις είναι αποτέλεσμα μηνών «τεταμένων» σχέσεων μεταξύ Πακιστάν και Αφγανιστάν και δεν αποτελούν έκπληξη.
«Είναι σημαντικό στον βαθμό που αντιπροσωπεύει ίσως μια αλλαγή στη στρατηγική», δήλωσε η Threlkeld, επισημαίνοντας τις «πιο επιθετικές, κινητικές επιθέσεις» από το Πακιστάν.
«Έχουμε δει μερικές τρομοκρατικές επιθέσεις στο Πακιστάν που ήταν αρκετά σημαντικές. Οπότε, όχι, δεν με εκπλήσσει το γεγονός ότι μετά από αυτές τις συσσωρευμένες επιθέσεις, τα πράγματα έχουν πάλι πάρει αυτή την κατεύθυνση, δυστυχώς», είπε στο Al Jazeera.
Ο τελευταίος κύκλος βίας
Σημειώνεται πως οι ένοπλες δυνάμεις του Πακιστάν έπληξαν τη νύχτα διάφορες εγκαταστάσεις στο αφγανικό έδαφος, ανάμεσά τους στις πόλεις Καμπούλ και Κανταχάρ, τις μεγαλύτερες της χώρας, κάτι που ο υπουργός Εσωτερικών του Πακιστάν, Μόχσιν Νάκβι, χαρακτήρισε «προσήκουσα ανταπόδοση» για την αφγανική επίθεση της προηγουμένης.
«Το ποτήρι της υπομονής μας ξεχείλισε. Πλέον διεξάγεται ανοικτός πόλεμος ανάμεσα σε εμάς και εσάς», διεμήνυσε από πλευράς του ο Πακιστανός υπουργός Άμυνας, Ασίφ Χαουάτζα, μέσω X.
«Οι ένοπλες δυνάμεις μας έχουν πλήρη δυνατότητα να συντρίψουν οποιεσδήποτε επιθετικές φιλοδοξίες», να τις «κονιορτοποιήσουν», πλειοδότησε ο Πακιστανός πρωθυπουργός, Σαμπάζ Σαρίφ, σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποίησε μέσω X η κυβέρνησή του.
Δημοσιογράφοι του Γαλλικού Πρακτορείου παρόντες στην πρωτεύουσα του Αφγανιστάν άκουσαν σειρά εκρήξεων στην Καμπούλ και τον ήχο μηχανών στρατιωτικών αεροσκαφών τις πρώτες πρωινές ώρες. Στην Κανταχάρ (νότια), όπου είναι εγκατεστημένος ο ανώτατος ηγέτης των Ταλιμπάν, Χιμπατουλά Αχουνζάντα, άλλος δημοσιογράφος του AFP άκουσε επίσης υπερπτήσεις μαχητικών.
Χθες ο στρατός των Ταλιμπάν έκανε λόγο για «ευρείας κλίμακας επιθέσεις» εναντίον πακιστανικών θέσεων στα σύνορα, σε αντίποινα για πακιστανικούς βομβαρδισμούς το Σαββατοκύριακο.
Το Ισλαμαμπάντ ανέφερε ότι έβαλε στο στόχαστρο καταυλισμούς «τρομοκρατών». Σύμφωνα με πηγή του AFP, σκοτώθηκαν πάνω από 80 άνθρωποι.
Ανταποδίδοντας, σύμφωνα με τον εκπρόσωπο της de facto κυβέρνησης των Ταλιμπάν, Ζαμπιουλά Μουτζάχιντ, αφγανικές δυνάμεις στοχοποίησαν χθες 15 προκεχωρημένες θέσεις των πακιστανικών ένοπλων δυνάμεων, σκοτώνοντας «δεκάδες» μέλη τους.
Η αφγανική de facto κυβέρνηση επιβεβαίωσε σήμερα τις πακιστανικές αεροπορικές επιδρομές, που πάντως, σύμφωνα με τον κ. Μουτζάχιντ, δεν προκάλεσαν θύματα.
Στοχοποιήθηκαν θέσεις της άμυνας «του καθεστώτος των Αφγανών Ταλιμπάν» στην Καμπούλ και στις επαρχίες «Πάκτια και Κανταχάρ», ανέφερε ο Πακιστανός υπουργός Πληροφοριών, Αταουλά Ταράρ, μέσω X.
Ο υπουργός Ταράρ έκανε λόγο για τουλάχιστον 133 νεκρούς και πάνω από 200 τραυματίες στις τάξεις των Αφγανών Ταλιμπάν· τον ίδιο απολογισμό έδωσε επίσης μέσω X ο Μοσαράφ Ζαΐντι, ο εκπρόσωπος του Πακιστανού πρωθυπουργού, Σαμπάζ Σαρίφ.
Οι Αρχές των Ταλιμπάν από την πλευρά τους ανέφεραν πως προχώρησαν σε νέα πλήγματα «μεγάλης κλίμακας» σήμερα εναντίον «θέσεων Πακιστανών στρατιωτών.
Το αφγανικό υπουργείο Άμυνας ανέφερε ότι οκτώ στρατιώτες του σκοτώθηκαν στη χθεσινή χερσαία επίθεση, που εξαπολύθηκε από τις αφγανικές επαρχίες Νανγκαρχάρ και Κουνάρ.
Το πακιστανικό υπουργείο Πληροφοριών κατηγόρησε δυνάμεις των Ταλιμπάν ότι «άνοιξαν μονομερώς πυρ εναντίον διαφόρων θέσεων» κατά μήκος των συνόρων με την πακιστανική επαρχία Χάιμπερ Παχτούνχβα.
Η επίθεση των αφγανικών δυνάμεων ακολούθησε πακιστανικές αεροπορικές επιδρομές το Σαββατοκύριακο στις επαρχίες Νανγκαρχάρ και Πάκτικα που παρουσιάστηκαν από το Ισλαμαμπάντ ως αντίποινα για ενέργειες καμικάζι στο Πακιστάν.
Σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποιήθηκε από την αποστολή αρωγής των Ηνωμένων Εθνών στο Αφγανιστάν, οι βομβαρδισμοί αυτοί, οι πιο σφοδροί από τον Οκτώβριο, προκάλεσαν τον θάνατο τουλάχιστον 13 ανθρώπων. Σύμφωνα με την κυβέρνηση των Ταλιμπάν σκοτώθηκαν 18 άνθρωποι.
Το Ιράν προτείνει να βοηθήσει, η Ρωσία καλεί τις δύο χώρες να παύσουν πυρ
Εντωμεταξύ, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, πρόσφερε τη βοήθεια της Τεχεράνης για να «διευκολυνθεί ο διάλογος» ανάμεσα στο Αφγανιστάν και το Πακιστάν, με φόντο τη ραγδαία κλιμάκωση των εχθροπραξιών ανάμεσά τους.
Το Ιράν είναι «έτοιμο να προσφέρει κάθε δυνατή βοήθεια για να διευκολύνει τον διάλογο και να προωθήσει τη συνεργασία» σε περιφερειακό επίπεδο, όπως ανέφερε ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας μέσω X.
Από την πλευρά του, το υπουργείο Εξωτερικών της Ρωσίας παρότρυνε σήμερα τις κυβερνήσεις του Αφγανιστάν και του Πακιστάν να σταματήσουν τις εχθροπραξίες αμέσως και να αρχίσουν συνομιλίες για την επίλυση των διαφορών τους με διπλωματικά μέσα, όπως μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων RIA.
Η ρωσική διπλωματία προσφέρθηκε επίσης να μεσολαβήσει για τη διεξαγωγή διμερών συνομιλιών.
Εξάλλου, στο Πεκίνο, το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε πως η Κίνα εκφράζει τη βαθιά ανησυχία της για την κλιμάκωση στα σύνορα Πακιστάν-Αφγανιστάν.
Η Κίνα μεσολαβεί στη σύγκρουση μέσω των δικών της διαύλων, δήλωσε στη διάρκεια τακτικής ενημέρωσης των δημοσιογράφων η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Μάο Νινγκ.
Η Κίνα είναι πρόθυμη να διαδραματίσει έναν εποικοδομητικό ρόλο για την εκτόνωση της κατάστασης, πρόσθεσε η εκπρόσωπος.
