Παρ’ ολίγον… ουραγός στην ανταγωνιστικότητα η Ελλάδα

Η χώρα μας κατατάσσεται 56η μεταξύ 61 χωρών στην επετηρίδα του διεθνούς Ινστιτούτου IMD, σημειώνοντας πτώση έξι θέσεων

Κατά έξι θέσεις σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά υποχώρησε η Ελλάδα στην παγκόσμια επετηρίδα ανταγωνιστικότητας του 2016, που καταρτίζει το Διεθνές Ινστιτούτο για την Ανάπτυξη του Μάνατζμεντ (IMD), με αποτέλεσμα να βρεθεί στην 56η θέση μεταξύ 61 χωρών.

Μάλιστα, σημείωσε τη δεύτερη μεγαλύτερη πτώση στη συνολική κατάταξη, μετά από εκείνη του Καζακστάν, που υποχώρησε κατά 13 θέσεις.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Συνδέσμου Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος (ΣΒΒΕ), εθνικού εκπροσώπου του IMD, "capital controls, πολιτική αβεβαιότητα, κυβερνητική αναβλητικότητα, αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις και έλλειμμα διεθνούς αξιοπιστίας, είναι οι βασικοί παράγοντες που φέρνουν την Ελλάδα σε όρους ανταγωνιστικότητας πάνω μόνον από την ευρισκόμενη σε κοινωνική αναταραχή Βραζιλία, την Ουκρανία που βιώνει εμπόλεμη κατάσταση και τη Βενεζουέλα, η οποία πωλεί τα αποθέματά της σε χρυσό για να εισάγει είδη πρώτης ανάγκης".

Για την εξαγωγή της συνολικής θέσης μιας χώρας στη διεθνή κατάταξη ανταγωνιστικότητας αξιολογούνται περισσότεροι από 340 δείκτες σε τέσσερις κατηγορίες: «Οικονομική Αποδοτικότητα», «Κυβερνητική Αποτελεσματικότητα», «Επιχειρηματική Αποτελεσματικότητα» και «Υποδομές».

Στην κατηγορία των δεικτών της «Οικονομικής Αποδοτικότητας», η Ελλάδα κατατάχθηκε 58η, διατηρώντας την ίδια θέση με την προηγούμενη χρονιά. Στην κατηγορία των δεικτών της «Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας», η Ελλάδα υποχώρησε κατά δύο θέσεις, καταλαμβάνοντας την 59η και σημειώνοντας την τρίτη χειρότερη επίδοση μεταξύ των 61 χωρών που συμμετέχουν στην έρευνα.

Σημαντική υποχώρηση καταγράφεται στην κατηγορία των δεικτών της «Επιχειρηματικής Αποτελεσματικότητας»: η Ελλάδα κατατάχθηκε στην 57η από την 43η θέση που κατείχε το 2013, σημειώνοντας υποχώρηση κατά 14 θέσεις.

Στην κατηγορία των «Υποδομών», τέλος, σημειώθηκε επίσης επιδείνωση της κατάταξης της χώρας μας κατά τρεις θέσεις: συγκεκριμένα από την 35η θέση του 2014, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 38η, οπισθοδρομώντας και επιστρέφοντας περίπου στη θέση που είχε το 2013.

Η σημαντική επιδείνωση που σημειώθηκε στην κατηγορία της «Επιχειρηματικής Αποτελεσματικότητας» κατά 14 ολόκληρες θέσεις το 2015 σε σχέση με το 2014, στην οποία αποδίδεται και η υποχώρηση της Ελλάδας στη συνολική κατάταξη, οφείλεται -σύμφωνα με τον ΣΒΒΕ- στην πιστωτική ασφυξία και την έλλειψη ρευστότητας των εγχώριων επιχειρήσεων κατά το 2015, όπως αποτυπώνονται στους σχετικούς δείκτες: η Ελλάδα κατέλαβε την τελευταία θέση (61η) στους δείκτες χρηματοοικονομικού κινδύνου και λειτουργίας του χρηματοπιστωτικού κλάδου, ενώ σημείωσε τη δεύτερη χειρότερη επίδοση (60η θέση στις 61 χώρες) στο δείκτη διαθεσιμότητας πιστώσεων προς τις επιχειρήσεις.

Επιπλέον, η χαμηλή αξιοπιστία της χώρας μας έχει επηρεάσει την εικόνα («image») της Ελλάδας στο εξωτερικό (60η θέση - προτελευταία) γεγονός που αντανακλάται στη δυσκολία των μεταποιητικών επιχειρήσεων να εξάγουν τα προϊόντα τους στις διεθνείς αγορές.

Με βάση τις επιδόσεις της Ελλάδας στους 342 δείκτες (ποσοτικούς και ποιοτικούς) που αξιολογούνται από το IMD, το Ινστιτούτο θεωρεί ότι οι πέντε κύριες προκλήσεις για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της εΕλληνικής οικονομίας είναι:

1. η ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα, για την ουσιαστική ενίσχυση της διεθνούς τους ανταγωνιστικότητας,

2. η προσέλκυση και υλοποίηση ξένων και εγχώριων επενδύσεων,

3. η ανασυγκρότηση και αναδιάρθρωση του εγχώριου παραγωγικού συστήματος, με προτεραιότητες τη μεταποιητική δραστηριότητα και την ενίσχυση της καινοτομίας, 

4. η απλοποίηση και ο εξορθολογισμός του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, ειδικά σε όρους αποτελεσματικότητας του φορολογικού πλαισίου, και,

5. η υλοποίηση ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης, προσαρμοσμένων όμως στις ανάγκες των τοπικών επιχειρήσεων.

"Το μήνυμα από τα αποτελέσματα είναι σαφές: οι θυσίες της τελευταίας επταετίας των επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα και των πολιτών δεν μπορούν και δεν πρέπει να πάνε χαμένες. Για αυτό και το κλείσιμο της αξιολόγησης θα πρέπει να συνοδευτεί και από ταχεία επανεκκίνηση της ελληνικής οικονομίας. Πώς; Με την παροχή ρευστότητας, με την αλλαγή του επενδυτικού και φορολογικού περιβάλλοντος, με φιλική αντιμετώπιση από το κράτος και τους δημόσιους λειτουργούς των υγιών επιχειρήσεων του ιδιωτικού τομέα, που στηρίζουν τη χώρα και, πάνω από όλα, με την προσήλωση της κυβέρνησης και του πολιτικού προσωπικού στην εφαρμογή των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων. Για τον ΣΒΒΕ η έξοδος από την κρίση έχει μια βασική προϋπόθεση: την έμπρακτη υποστήριξη της μεταποιητικής δραστηριότητας", επισημαίνει ο πρόεδρος του Σ ΒΒΕ, Αθανάσιος Σαββάκης.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στην κορυφή της επετηρίδας βρίσκεται φέτος το Χονγκ Κονγκ, με δεύτερη την Ελβετία, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν υποχωρήσει στην τρίτη θέση. Όπως σημειώνει ο διευθυντής του Κέντρου Παγκόσμιας Ανταγωνιστικότητας του IMD, καθηγητής Αρτούρο Μπρις, οι ΗΠΑ αποτελούν το κατεξοχήν παράδειγμα ότι η «οικονομική αποτελεσματικότητα», στην οποία καταλαμβάνουν την πρώτη θέση παγκοσμίως, δεν αποτελεί από μόνη της ικανή συνθήκη ανταγωνιστικότητας. Το ίδιο ισχύει για δυναμικά αναπτυσσόμενες οικονομίες, όπως η Κίνα και το Κατάρ. Αυτές οι οικονομίες, παρά την πολύ καλή επίδοσή τους σε όρους οικονομικής αποδοτικότητας, υστερούν σε συνολική ανταγωνιστικότητα, λόγω αδυναμιών σε παράγοντες που επιδρούν στην κυβερνητική αποτελεσματικότητα, αλλά και της αργής ανάπτυξης των υποδομών.